De airfryer is gezonder dan traditioneel frituren, maar dat maakt een kroket of friet er niet automatisch tot een gezond product. Het verschil zit in de hoeveelheid vet die je gebruikt: bij een airfryer heb je weinig tot geen olie nodig, terwijl bij frituren het eten ondergedompeld wordt in een bad van vet. Dat scheelt behoorlijk in calorieën en verzadigd vet, zeker als je regelmatig gefrituurde gerechten eet.
Wat maakt de airfryer gezonder dan frituren?
Een airfryer blaast hete lucht rond het eten, waardoor het krokant wordt zonder dat je er veel vet voor nodig hebt. Bij traditioneel frituren neemt voedsel een deel van het frituurvet op. Dat zorgt voor een hogere hoeveelheid vet en calorieën in het eindproduct. Als je friet maakt in de airfryer in plaats van de friteuse, gebruik je doorgaans maar een eetlepel olie in plaats van een liter frituurvet. Dat is een flink verschil, ook al gaat het om hetzelfde product.
Het Voedingscentrum bevestigt dit: de airfryer kan een gezonder alternatief zijn voor frituren, omdat je bij correct gebruik veel minder vet nodig hebt. Maar de kanttekening is even belangrijk: een kroket blijft een kroket. Het gaat om de basisingrediënten van het product zelf, niet alleen om de bereidingswijze.
Is airfryer-eten echt gezond?
Dat hangt sterk af van wat je erin stopt. Groenten, kipfilet of zalm uit de airfryer zijn prima keuzes. Die producten zijn van zichzelf voedzaam, en de airfryer voegt er nauwelijks vet aan toe. Maar bewerkte producten zoals snacks, kroketten, kipnuggets of gefrituurde kaas worden door de airfryer niet gezonder van samenstelling. Ze bevatten nog steeds veel zout, verzadigd vet en weinig vezels, ongeacht hoe je ze bereidt.
Een concreet voorbeeld: zelfgemaakte friet in de airfryer, met een beetje olijfolie, is een stuk beter dan een zak diepvriesfriet. Maar een zak diepvriesfriet in de airfryer is maar marginaal gezonder dan diezelfde friet in de frituur. De bereidingswijze doet er toe, maar de productkeuze doet er meer toe.
Acrylamide: een punt van aandacht
Bij hoge temperaturen, zowel in de oven als in de airfryer, kan in zetmeelrijke producten (zoals aardappels en brood) een stof ontstaan die acrylamide heet. Acrylamide wordt gevormd als zetmeel en aminozuren bij hoge temperatuur reageren, en is in grote hoeveelheden mogelijk schadelijk. De aanbeveling van voedingsautoriteiten is dan ook: bak niet te bruin. Goudgeel is goed, donkerbruin is minder wenselijk. Dit geldt voor de airfryer, maar ook voor de oven en de koekenpan.
Praktisch betekent dit: stel de temperatuur niet hoger in dan nodig (vaak volstaat 180 tot 200 graden), en haal het eten op tijd eruit. Een timer gebruiken helpt daarbij.
Voordelen van de airfryer op een rij
- Veel minder vet nodig dan bij frituren
- Minder calorieën bij vergelijkbare producten
- Geen pan vol frituurvet dat je regelmatig moet verversen
- Snelle bereiding, ook voor groenten en vis
- Makkelijk te gebruiken zonder constante aandacht
Wanneer is de airfryer juist geen verbetering?
Als je van plan bent om elke dag bewerkte snacks te eten, maakt de airfryer het eetpatroon niet gezond. De bereidingswijze verlaagt het vetgehalte een beetje, maar verandert niets aan de samenstelling van het product zelf. Wie hoopt dat friet, bitterballen of pannenkoeken gezond worden door ze in de airfryer te doen, komt bedrogen uit. Het zijn en blijven producten die je met mate eet.
Daarnaast is de airfryer niet voor alles geschikt. Vochtige gerechten, beslag of soepen werken niet goed. Voor die toepassingen gebruik je andere kookmethodes.
Kort samengevat: de airfryer is een handige en relatief vetarme manier van bereiden, en een duidelijke verbetering ten opzichte van de friteuse. Maar of jouw maaltijd gezond is, hangt nog altijd af van wat je erin legt. Kies je voor verse producten met weinig bewerking, dan is de airfryer een prima hulpmiddel. Kies je voor kant-en-klare snacks, dan helpt geen enkele kookmethode je eetpatroon echt in de goede richting.
